Bản lĩnh Việt Nam- phần 2

Tạp chí Xưa và nay-Số 391 tháng 11 – 2011

Đào Duy Anh



Nhìn qua lịch trình đấu tranh ác liệt của dân tộc ta như thế thì có thể nói rằng lịch sử Việt Nam từ thời cổ đại đến suốt cả thời kỳ phong kiến quả là lịch sử đấu tranh không mệt mỏi, ở vị trí mấu chốt chống mưu đồ thôn tính của chủ nghĩa bành trướng Đại Hán.

Cái vận mệnh đặc thù như thế của tổ tiên chúng ta cố nhiên không phải là một chuyện may rủi ngẫu nhiên. Trong khi tìm hiểu về cái vận mệnh đặc thù của dân tộc, chúng tôi xin ghi lại đây một số suy nghĩ như sau:

Bản lĩnh Việt Nam- phần 1

Bài này do học giả Đào Duy Anh viết xong vào mùa hè 1979, ngay sau khi cuộc tấn công của Trung Quốc vào các tỉnh biên giới phía Bắc nước ta vừa kết thúc. Trước sự hưng vong của đất nước, nhà sử học già đã phải nói lên những “lo nghĩ của kẻ thất phu”, là tên đặt lúc đầu cho bài viết này. Tài liệu này nằm trong di cảo của nhà sử học đã quá cố, chưa được công bố. Chúng tôi xin giới thiệu với bạn đọc để tham khảo.

Sau khi thống nhất Trung Quốc, Tần Thuỷ Hoàng có thể tận dụng nhân lực và tài lực cả “thiên hạ” nghĩ ngay đến mưu đồ đem lực lượng hùng hậu của dân tộc Trung Hoa là dân tộc đông đúc và văn minh nhất ở giữa các ngoại tộc mà người Hán cho là dã man hết cả, để bành trướng thế lực ra bốn phương.

Chuyện rùa Hồ Gươm

Lang thang, thấy cái gì hay là lấy về nhà mình... tư cách mõ nhỉ. Thỉnh thoảng mình lại lấy 1 bài hay hay, thú vị (theo con mắt của mình) về dán vào blog, cứ nghĩ mãi ko biết là nếu tác giả biết thì có buồn không, dù mình đã ghi rõ nguồn cụ thể...

Bài này về cụ rùa hồ Gươm, tác giả có tư liệu độc đáo, cụ thể tỉ mỉ...Mình copy từ xahoimang.org 1 bản mang về nhà mình làm tư liệu. Cám ơn tác giả, người sưu tầm, người chủ trang mạng đó...

Sát Thát và " Sử tri Nam quốc anh hùng chi hữu chủ" đâu nhỉ

Đại lễ 1000 năm Thăng long hoành tráng, âm nhạc được, không lai căng lắm. Các giai đoạn quan trọng trong 1000 năm qua được diễn tả: Có chiếu dời đô (ai cũng biết, không nói làm gì)

Nguồn gốc Thăng Long

Hoàng thành Thăng Long, quá khứ và tương lai
Ai khai sinh ra thành Đại La?

Ảnh: Lưu Quang Phổ (theo blog NXD)

Lần theo những chi tiết ghi trong sử sách kết hợp với những tài liệu mới nhất về cổ địa chất, chúng ta có thể hình dung rõ hơn quá trình hình thành, phát triển và lý do bị chôn vùi của Hoàng thành Thăng Long (Hoàng thành); đồng thời cũng cung cấp thêm những căn cứ cho việc phát triển thủ đô...

Hôm nay là ngày giỗ đức thánh Trần

Thưa chư vị,

Hôm nay, 20/8 Canh Dần, ngày giỗ lần thứ 710 Đức Hưng Đạo Đại vương Trần Quốc Tuấn. Trong suốt cả ngày hôm nay, dường như chỉ có 2 tờ báo là báo NHÂN DÂN ĐIỆN TỬ và BÁO ĐIỆN TỬ ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM (dẫn nguồn của TTXVN) đưa tin.

Tại Đền Trần Thương (Kho lương nhà Trần) - ngôi đền từng diễn ra lễ phát túi lương rất đáng phê phán hồi đầu năm - hôm nay đã tổ chức long trọng lễ giỗ Đức Thánh Trần.

Xin hoan nghênh báo NHÂN DÂN ĐIỆN TỬ và BÁO ĐIỆN TỬ ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAMđã có tin, bài về Lễ giỗ Đức Thánh Trần.

Xin cảm ơn KTS Trần Thanh Vân đã nhắc Nguyễn Xuân Diện- blog về sự kiện này.

Và xin sám hối trước anh linh Đức Thánh Trần về sự u mê của con!

Nhân dịp này, xin gửi tới độc giả bài viết của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về Đức Thánh Trần Hưng Đạo.

HƯNG ĐẠO VƯƠNG TRẦN QUỐC TUẤN

Cánh đồng Tốt Động- Hay nhỉ

Đọc được 1 bài hay hay ở báo Đất Việt. Phải ghi ngay lại không quên mất. Hôm nào có dịp phải đi qua đây và chụp ảnh mới được.
Tấm bia 'di ngôn' không phải cho người Việt

“Ta rằng hỡi ôi! Số người thác ở đây trăm đời sau vẫn là ma khách. Nay các ngươi đều được về đây, thi thể các ngươi thoát khỏi cảnh ngâm thây đáy nước, dãi nắng bãi cỏ hoang, ăn gió uống sương hồn phách chập chờn như đom đóm...”.
Đây là những chữ được khắc trên tấm bia dựng tại cánh đồng Tốt Động, nơi diễn ra trận huyết chiến lịch sử giữa nghĩa quân Lam Sơn và giặc Minh, địa danh sáng chói trong Đại cáo bình ngô:

“Ninh Kiều máu chảy thành sông tanh trôi vạn dặm

Tốt Động thây chất đầy nội nhơ để ngàn năm…”

Tấm bia "di ngôn" trên cánh đồng làng Tốt Động.

Hoàng Sa và Trường Sa là của Việt nam

Một bài viết công phu của blog Nguyễn Xuân Diện, nên xem, phải xem.
http://nguyenxuandien.blogspot.com/2010/03/hoang-sa-va-truong-sa-lanh-tho-viet-nam.html
Nghĩ cũng không có gì để viết thêm vào đó nữa. Tình cảm trong đó cũng đủ nhiều rồi. 320 trang của "tập san sử địa" cũng đã download (http://hoangsa.org/tailieu)về máy rồi. Các cụ viết nhiều,đọc chưa hết nhưng ấn tượng nhất là mấy dòng sau:
"một gương sáng lịch sử là mỗi khi thế nước suy hèn vì chia rẽ và nội loạn thì mỗi khi lân bang lấn cõi. Hồ chịu mất đất Cổ Lâu(thuộc Lạng Sơn 1405, Mạc dâng đất La Phù- Quảng Ninh 1540) Trịnh mất nhiều động ở bỉên giới phía Tây-Bắc, và triều Nguyễn, khi bị quân Pháp đặt chế độ bảo hộ,ta đã mất nhiều đất, nhất là mỏ đồng Tụ long. Ngày nay, vụ quần đảo Hoàng Sa bị chiếm là triệu chứng cụ thể của những thiệt hại gây nên bởi sự bất hoà của dân ta. Hoàng Sa là đất Việt Nam, là đất của nước Việt Nam thống nhất..."- Trích Hoàng Xuân Hãn.
...phù...

Sự tích ông Táo. Một cách nhìn của ngưởi Việt.

Ngày của ông Công, ông Táo - ngày 23 tháng 12(tháng chạp) tồn tại trong cuộc sống của người Việt như một điều hiển nhiên. Ai cũng biết nôm na đây là ngày ông Táo về chầu Ngọc Hoàng, bẩm với ông vua của Thiên Đình những chuyện dưới hạ giới. Tốt xấu thế nào, những gì được , gì chưa được... Ông cưỡi cá chép, đi ủng , đội mũ, không quần... Nhưng chắc ít ai còn nhớ cặn kẽ câu chuyện cổ tích này. Và chắc còn ít người nghĩ rằng, đằng sau sự tích này là hình bóng của cả 1 dân tộc Việt. Dân tộc kiên cường một cách điên rồ không thể tưởng tượng nổi- đã đứng vững, đã tồn tại sau hơn nghìn năm bị dày xéo , chà đạp. Không chắc khi đọc nó, có mấy ai tin và ghi nhớ, nhưng mình cứ thích tin tuy có lẽ cũng không nhớ nổi cặn kẽ.

Phật khác với Phật

Đọc được bài hay quá trên Vietsciences, bài "người Ngô Duy Nhĩ" là ai? của Trần Thị Vĩnh Tường. Mình cũng có chung băn khoăn do tin tức từ TQ đàn áp- bạo động... gì đó từ khu tự trị Tân Cương mà chẳng hiểu sao cả nên đọc bài này. Ai ngờ tách ra 1 mẩu hay hay, lạ lạ (Bài viết bao trùm nhiều lĩnh vực...) Lưu ở đây...

Đại địa mạch quốc gia

Tìm được bài viết về phong thuỷ ở quy mô quốc gia. Cũng thấy hay hay, thú vị. KTS Trần Thanh Vân là người đã viết :" Không thể không nói" về quan hệ VN-TQ. Đây là lạot bài viết của bà liên quan đến vấn đề phong thuỷ của VN, giải thích 1 phần câu hỏi tại sao, hàng nghìn năm qua, ta và tàu cứ hục hặc với nhau, không ai yêu quý ai hết. Hôm rồi nói chuyện với ông em H , nó bao giờ cũng có cách nhìn riêng của mình và không kém phần thú vị, sắc sảo. Nó bảo, anh ơi, xem lại đi, tàu và ta hàng nghìn năm nay lúc nào chẳng thế. Ta mà hở tí thì Tàu lấn tí, Ta mà cương lên thì lại đánh nhau thôi... hàng nghìn năm như thế mà. Nhưng đánh nhau bây giờ thì lại anh với em, bạn bè mình chết, chứ mấy cái bọn to mồm nó có bị sao bao giờ đâu... (tất nhiên nó cũng buồn 1 tí, có thể làm lễ cầu siêu... quyên góp ủng hộ 1 tí, phản đối = mồm và = blog 1 tí...). Cái thế của nước mình như thế, chẳng thể khác được... bao nhiêu năm chiến tranh, đất nước mới chỉ vừa liền da liền thịt... Cái phần trăm dân số không bị chiến tranh làm cho đau khổ, sợ sệt, khốn nạn chỉ là quá ít so với phần còn lại của đất nước Việt khốn khổ này...
Khi nói chuyện VN với các đồng nghiệp nước ngoài, nhất là những nước cũng phải chiến đấu để giằng giật độc lập thì họ thật sự tôn trọng VN. Họ bảo, trên thế giới có mấy nước lớn thì chúng mày đánh thắng gần hết rồi còn gì... hihi đúng vậy, nhưng xong rồi thì trên người còn gì lành lặn đâu? cả nước mắt cũng đã gần hết. Mới chỉ khoảng 20 năm ko còn phải chạy, ko còn phải siết cò súng... Ôi, Việt nam, ôi nước Việt yêu thương...( trích Phạm Tuyên)
Mình cứ bảo Tàu thâm, Tàu thế này , thế nọ, nhưng có lẽ VN chắc phải hơn thế -thì mới sống sót được mấy nghìn năm nhỉ (yếu hơn thì chết mất xác từ lâu rồi làm gì còn VN nữa mà lo với buồn, mà hát với hò...)!!!

Chuyện linh tinh- Sông Tô lịch

Hồi đó, mình cũng tin vụ này sái cổ, không còn báo mà xem, phải lùng sục bằng được tờ photo. Đến cơ quan còn bàn tán với chị Phúc ầm ĩ cả lên, về nhà thì nhấm nháy với mẹ...hí hí. Nhưng lý luận được viết dưới đây chắc cũng không phải là loại vớ vẩn có thể ngồi bịa được. Về vụ này thì mình "nul" đọc chơi cũng thấy hay hay. Dẫu sao phong thuỷ... cũng không phải là chuyện vớ vẩn.

Hàng trăm bức ảnh về Việt nam cổ

Có ai đó nói không sai: khi người ta bắt đầu quan tâm đến quá khứ, lịch sử thì tức là đã không còn trẻ nữa...Biết được cha ông ta ngày xưa thế nào, dân tộc ta như thế nào cách đây chưa đến 150 năm thì thật là thú vị. Có điều, tất cả những tư liệu này lại đang ở Pháp. Chúng ta đang có nó ở trên internet... Có 2 website, nhưng trang lưu ảnh của bác sỹ Hocquard 1884-1885 chất lượng tốt hơn

Nguyễn An- người Việt xây cung điện Bắc Kinh

Chuyện kể rằng vào ngày 28 tháng giêng năm Canh Thìn 1760, Lê Qúi Đôn được chúa Trịnh Doanh đề cử trong số sáu người, sứ bộ An nam sang triều cống Trung Hoa. Khi gặp Chu Bội Liên là một học giả nổi tiếng của nhà Thanh, bấy giờ được phái đến Quảng Tây chấm thi hương. (3)

Chuyện Bà Triệu

Bà Triệu Ẩu - Tranh Đông Hồ

Hình ảnh Bà Triệu trong rất nhiều tài liệu đều nói, bà có cặp vú rất dài. Như cuốn Lịch sử VN tập I, nxb Đại học & THCN, năm 1983 do các tác giả Phan Huy Lê, Trần Quốc Vượng, Hà Văn Tấn, Lương Ninh biên soạn thì huyền thoại về một người phụ nữ có “vú dài ba thước” vốn rất phổ biến ở phương Nam, từ Hợp Phố đến Cửu Chân. Như truyện “Tẩy thị phu nhân”, “Tiểu quốc phu nhân” đều nói họ là những phụ nữ cao to và có vú dài đôi ba thước….Có thể, vì bà Triệu cũng là một người phụ nữ kiệt xuất, nên dân gian đã dùng hình tượng này khoác lên cho bà

Kinh Dịch của người Việt?

Nguồn gốc Kinh Dịch của người VIỆT?

Nguyễn Thiếu Dũng
Tạp chí Xưa & Nay – Số 332 tháng 5/2009

Người Trung Hoa đã có 2000 năm để nói Kinh Dịch là của họ, có hơn vài ngàn tác giả với hơn mấy ngàn đầu sách luôn luôn khẳng định điều này khiến nó đã thành một sự thật hiển nhiên khó ai cãi lại được. Nhưng ngày nay đã có những chứng cứ cho chúng ta thấy rằng nguồn gốc của Kinh Dịch không thể tìm thấy ở Trung Hoa, mà Việt Nam mới chính là nơi khai sinh Kinh Dịch.

Chuyện cột đồng Mã Viện

Đồng Trụ chí kim đài dĩ lục?
(Cột đồng nay đã mọc rêu xanh chưa?)

Đằng giang tự cổ huyết do hồng!
(Sông Bạch Đằng từ xưa máu đã nhuộm đỏ)

Từ hồi còn nhỏ, sống ở làng tôi đã nghe người già kể nhiều về cột đồng Mã Viện. Các cụ nói, dưới chân cột là cả một kho vàng bạc châu báu do quan quân nhà Hán khi sang trấn nhậm xứ Giao Châu cất giấu để con cháu họ sau này thừa hưởng. Trên nhiều tài liệu, diễn đàn, nghi vấn thực hư về cột đồng ở đất Giao Chỉ xưa vẫn còn là câu hỏi lớn cho người đời.

Đại nạn Trung Hoa thời nhà Minh

Đế quốc Trung Hoa thời Nhà Minh năm 1580.

Quan hệ V-T

Tìm được bài của Vũ Cao Đàm phân tích về quan hệ rất rất phức tạp. Thế là đã sưu tầm được 2 bài viết của những người đã từng đi học ở TQ (bài trước là bài không thể không nói ). cả 2 người này, khác nhau về ngành nghề, nhưng hình như đều có chung nhận xét: vấn đề xuất phát không phải từ nhân dân TQ, trí trức TQ mà từ vua của họ...

Các nhà lãnh đạo cộng sản Trung Hoa đã phá hoại tình hữu nghị giữa hai dân tộc Việt – Trung

Gần hết cuộc đời, tôi đã nuôi trong lòng tình hữu nghị cao cả với đất nước quê hương của Đức Tổ họ Vũ của tôi...

Lịch sử cầu Long Biên

Trong ký ức của tôi, cầu Long Biên gắn với những khổ ải mà ông nội tôi, bố tôi đã vượt qua những lần đi Tây, những lần vào "miền nam". Những lần tắc cầu khủng khiếp, in hằn vào tâm trí người lớn. Còn tôi, trẻ con bé tí ở thời điểm đấy, chỉ thấy thích thú mỗi khi được đưa ông, bà, bố đi ô tô qua cầu...Để bay đi Sài gòn, để bay đi Pháp, chỉ có 1 cách là qua cầu, đến sân bay GL. Sự kinh hoàng của thế hệ đó với thế giới bên kia cầu thể hiện rõ khi tôi nói với mọi người trong gia đình rằng, tôi sẽ mua căn hộ bên kia cầu, bên Gia Lâm, bên Je ru gia lâm-  như bọn trẻ chúng tôi vẫn hay nói đùa."Mọi ngả đường đều dẫn về Dê ru Gia lâm".